მივემგზავრებით ბავარიაში: როგორ გავერთოთ და რა შეიძლება დავათვალიეროთ მიუნხენში

კეთილგანწყობილი მაცხოვრებლები, რომლებიც ეროვნულ კოსტიუმებს არა მხოლოდ დღესასწაულების დროს ატარებენ, ხმაურიანი „ლუდის ბაღები“, სადაც ერთი საღამოს განმავლობაში ათეულობით ახალი ნაცნობის შეძენა შეგიძლიათ, ქვეყნის ფარგლებს გარეთ ცნობილი ფესტივალები, კომფორტული ტრანსპორტი, თვალწარმტაცი შემოგარენი – ეს ბავარიაა. ჩვენ გიამბობთ თუ რა შეიძლება დაათვალიეროთ მიუნხენში და როგორ დაზოგოთ თანხა.

მოუსმინეთ მიუნხენის გულისცემას

არ აქვს მნიშვნელობა ბავარიის დედაქალაქს გავლით ეწვიეთ თუ მის აუჩქარებლად დათვალიერებას  გეგმავთ – გირჩევთ გაცნობა მარიენპლაცის მოედნიდან დაიწყოთ. მის მიმდებარე ტერიტორიაზე მდებარეობს:

  • ახალი რატუშა – ქალაქის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი და ლამაზი შენობა, რომელსაც ობიექტივში ვერ მოათავსებთ. მთლიანი შენობა რომ გადაიღოთ, გირჩევთ მოპირდაპირე მხარეს მდებარე წმინდა პეტრეს ეკლესიის სათვალთვალო მოედანზე ახვიდეთ. რატუშის ცენტრალურ კოშკს საათი ამშვენებს, რომელზეც ყოველდღე 11:00 და 12:00 საათზე (მარტიდან ოქტომბრამდე კი დამატებით 17:00 საათზე) 15 წუთიანი ქალაქის ცხოვრების ორი სცენის ამსახველი წარმოდგენა იმართება: 1568 წელს უილიამ V ქორწილის საპატივცემულოდ რაინდთა ტურნირი და 1517 წელს შავ ჭირზე გამარჯვების საპატივცემულოდ მეკასრეთა ცეკვა (იხილეთ ვიდეო).
  • ძველი რატუშა – 1874 წლიდან არ ასრულებს თავის ფუნქციას (ქალაქის საბჭო ახალი რატუშის შენობაში გადავიდა), ოთახების უმრავლესობა დღეს სათამაშოების მუზეუმს უკავია (მუშაობს ყოველდღე 10:00 საათიდან 17:30 საათამდე, საბავშვო ბილეთის ღირებულებაა €1, ზრდასრულთათვის – €4).
  • ფრაუენკირხეს ტაძარი – ყველაზე მაღალი ტაძარი მიუნხენში (100 მეტრი), რომელშიც ერთდროულად დაახლოებით 4000 ადამიანის განთავსებაა შესაძლებელი. ტაძართან რამდენიმე ლეგენდაა დაკავშირებული, რომელთაგან ყველაზე ცნობილი მოგვითხრობს, რომ არქიტექტორი ეშმაკთან გარიგებაზე წავიდა: მშენებლობაში რომ არ ჩარეულიყო, არქიტექტორი ეშმაკს შეჰპირდა, რომ შენობას ფანჯრების გარეშე ააშენებდა. და მართლაც, გარკვეული რაკურსიდან, ფანჯრის ღიობები სვეტების უკან იმალება. პორტიკში საორგანო გუნდთან მამაკაცის ფეხსაცმლის ანაბეჭდის დანახვას შეძლებთ ფილაზე – ე.წ. „ეშმაკის ნაკვალევს“.

ფრაუენკირხეს ტაძარი

  • წმინდა პეტრეს ეკლესია. მიუნხენის უძველესი ტაძარი (მშენებლობა XI საუკუნეში დაიწყო). ომის დროს ძლიერ დაზიანდა და საბოლოოდ მხოლოდ 2000 წლისთვის აღადგინეს. ეკლესიის კოშკზე ქალაქის ერთ-ერთ ყველაზე შთამბეჭდავი სათვალთვალო მოედანია მოწყობილი.

მოედნის ქვეშ იმავე დასახელების საკვანძო სადგური მდებარეობს, სადაც U3 და U6 მეტროს ხაზები ქალაქის ელექტრომატარებლის ცენტრალურ შტოს კვეთს. როდესაც ზედაპირზე ამოხვალთ, პირდაპირ ტურისტულ ცენტრში აღმოჩნდებით.

ქალაქი  სიმაღლიდან დაათვალიერეთ                                

პრაღისა თუ რომისგან განსხვავებით, სადაც ბორცვიანი რელიეფია, მიუნხენი სწორ ზედაპირზე მდებარეობს, რაც იმას ნიშნავს, რომ აქ სათვალთვალო მოედნები ძირითადად ადამიანის მიერაა შექმნილი.

საუკეთესო სათვალთვალო ადგილად წმინდა პეტრეს ტაძრის კოშკი ითვლება, საიდანაც ახალი რატუშის ხილვას  მთელს მის დიდებაში შეძლებთ. მისი სიმაღლე 92 მეტრია, 56 მეტრის სიმაღლეზე წრიული მოედანი მდებარეობს,  სადაც მხოლოდ ფეხით ასვლას შეძლებთ 306 საფეხურის დაძლევით. გაითვალისწინეთ, რომ კიბეები ძალიან ვიწროა, მასზე საშუალო აღნაგობის ორი ზრდასრული ადამიანი ძლივს თავსდება. ფეხმძიმე ქალებმა, მსუქანმა და კლაუსტროფობიით დაავადებულმა ადამიანებმა უმჯობესია თავი შეიკავონ კოშკზე ასვლისგან. ბილეთის საფასურია €3, მოედანი ღიაა 9:00 საათიდან 17:30 საათამდე (ზამთარში) ან 18:30 (ზაფხულში), შაბათ-კვირას და სადღესასწაულო დღეებში – შესაბამისად 10:00 საათიდან 17:30 საათამდე ან 18:30 საათამდე.

სხვა ვარიანტებია:

  • ახალი რატუშის კოშკი. სიმაღლე – 85 მეტრი, მოედანზე ასვლას მხოლოდ სამუშაო დღეებში შეძლებთ 10:00 საათიდან 17:00 საათამდე (ნოემბრიდან აპრილის ჩათვლით) ან 19:00 საათამდე (მაისიდან ოქტომბრის ჩათვლით), ბილეთის საფასურია €3.
  • ძეგლი „ბავარია“ ტერეზას მინდორზე, სადაც ყოველწლიურად ცნობილი „ოქტობერფესტი“ იმართება. სიმაღლე – 18.5 მეტრია, ძეგლის თავზე სათვალთვალო მოედანი მდებარეობს, სადაც ხრახნული კიბით შეძლებთ ასვლას. მოედანი ღიაა 1 აპრილიდან 15 ოქტომბრის ჩათვლით, ყოველდღე 9:00 საათიდან 18:00 საათამდე, ბილეთის საფასურია €3.5.
  • სატელევიზიო კოშკი „ოლიმპიატურმი“. სიმაღლე 291 მეტრი, 185 მეტრის სიმაღლეზე დახურული სათვალთვალო მოედანი და პატარა როკ-ენ-როლის მუზეუმი მდებარეობს, 189 მეტრის სიმაღლეზე კი – ღია სათვალთვალო მოედანი. აქვეა განთავსებული მბრუნავი რესტორანი, რომელიც 53 წუთის განმავლობაში სრულ ბრუნს ასრულებს. კოშკი ღიაა ყოველდღე 9:00 საათიდან შუაღამემდე, ბილეთის საფასურია €7.

მშვენიერებას ეზიარეთ

ფერწერისა და  სკულპტურული ხელოვნების მოყვარულებს მიუნხენის სამი პინაკოთეკა  ელოდებათ, რომლებიც ე.წ. „ხელოვნების არეალს“ ქმნიან:

  • ძველი პინაკოთეკა. მსოფლიოს ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი გალერეა, სადაც შუა საუკუნეებიდან დაწყებული და XVIII საუკუნის შუა პერიოდამდე ნამუშევრების კოლექციაა თავმოყრილი. აქ სულ დაახლოებით 700 ექსპონატია, მათ შორის დიურერის, რუბენსის,  (მსოფლიოში ყველაზე დიდი ფერწერული კოლექცია), ვან დეიკის, ტიციანის, ტინტორეტოს, რაფაელის, და ვინჩის, ველასკესის და სხვა ოსტატების ნამუშევრები. მუზეუმი  ღიაა ყოველდღე 10:00 საათიდან 18:00 საათამდე (სამშაბათს 20:00 საათამდე), ბილეთის საფასურია €4 (2018 წლამდე შემცირებული ფასია).

  • ახალი პინაკოთეკა. აქ გამოფენილია XIX და XX საუკუნის დასაწყისის ოსტატების ფერწერული ტილოები და ქანდაკებები: გოია, რენუარი, გოგენი, მონე, სეზანი, ვან გოგი, როდენი, პიკასო და სხვები. მუზეუმი ღიაა ყოველდღე სამშაბათის გარდა 10:00 საათიდან 18:00 საათამდე (ოთხშაბათობით 20:00 საათამდე), ბილეთის საფასურია €7.
  • თანამედროვეობის პინაკოთეკა. მოიცავს 4 დამოუკიდებელ მუზეუმს: თანამედროვე ხელოვნების კოლექციას, ახალ კოლექციას (რომელიც მსოფლიოში დიზაინის პირველ მუზეუმად ითვლება), მიუნხენის ტექნიკური უნივერსიტეტის არქიტექტურულ მუზეუმს და სახელმწიფო გრაფიკულ კოლექციას. თანამედროვე ხელოვნების კოლექციაში წარმოდგენილია მატისის, პიკასოს, კანდინსკის, უორჰოლის და სხვა მხატვრების ნამუშევრები, ხოლო გრაფიკულ კოლექციაში დაცულია დიურერის, რემბრანდტის, და ვინჩის და სეზანის ნახატები. მუზეუმი ყოველდღე ღიაა 10:00 საათიდან 18:00 საათამდე (ხუთშაბათობით 20:00 საათამდე), ბილეთის საფასურია €10.

ევროპის ყველაზე დიდ ზოოპარკს  ეწვიეთ

Hellabrunn ზოოპარკის ფართობი 39 ჰექტარია, აქ 650 სახეობის 14 500 მკვიდრი ბინადრობს. მუშაობს ყოველდღე 9:00 საათიდან 16:00 (18:00) საათამდე, სეზონის მიხედვით, ბილეთის საფასურია €15 ზრდასრულთათვის და  €6 – 4-14 წლამდე ასაკის ბავშვებისთვის.

მსოფლიოს ერთ-ერთ უდიდეს პარკში გაისეირნეთ

ინგლისური ბაღის ფართობი 4 კმ²-ზე მეტია. იგი საზოგადოებისთვის 1790 წელს გაიხსნა და მას შემდეგ ადგილობრივ მოსახლეობაში პოპულარობით სარგებლობს როგორც ადგილი, სადაც დასვენება, ფეხით გასეირნება და სპორტით დაკავებაა შესაძლებელი. აქ შეგიძლიათ ველოსიპედით გაისეირნოთ, იხვები და სხვა ცხოველები გამოკვებოთ, მდინარეში იბანაოთ და გაირუჯოთ (მათ შორის წელს ზემოთ შიშველი), მხიარულად გაატაროთ დრო ჩინურ კოშთან ახლომდებარე ლუდის ბაღში (რომელიც 7000 ადამიანზეა გათვლილი და ზომით მეორეა მიუნხენში), დატკბეთ ქალაქის ხედით გორაკიდან, სადაც როტონდა მონოპტერი მდებარეობს და ექსტრემალებს ადევნოთ თვალყური, რომლებიც წელიწადის ნებისმიერ დროს სერფინგით არიან დაკავებული აისბახის წყლებში – პარკის ყველაზე ღრმა მდინარეში.

უფრო მეტი შეიტყვეთ ლეგენდარული BMW ბრენდის შესახებ

BMW მუზეუმში დაახლოებით 5,000 მეტრის ფართობზე 125 ექსპონატია წარმოდგენილი, რომლებიც მსოფლიოს ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი საავტომობილო კონცერნის შესახებ მოგითხრობთ. ზოგიერთ ავტომობილში ჩაჯდომა შეგიძლიათ, რაც ნებისმიერი ასაკის სტუმრების აღფრთოვანებას იწვევს. გირჩევთ ვიზიტისთვის 4 საათი გამოყოთ, რომ  საინტერესო არაფერი გამოგრჩეთ. თუ მუზეუმი გეცოტავათ, შეგიძლიათ BMW ქარხნაში ექსკურსიით მოხვდეთ და ნახოთ, თუ როგორ აწყობენ ავტომობილებს (ტური წინასწარ უნდა დაჯავშნოთ).

მუზეუმი ღიაა ყოველდღე ორშაბათის გარდა 10:00-დან 18:00 საათამდე, ბილეთის საფასურია €10.

გერმანულ მუზეუმში ცოდნა აიმაღლეთ

აქ ქიმიის, ფიზიკის, ავიაციის, კოსმოსური ფრენებისა და ტრანსპორტისადმი მიძღვნილი ექსპოზიციებია განთავსებული… რომელთა შორისაა: სიმენსის პირველი ელექტრონული დინამო-მანქანა (1866), ბენცის პირველი საავტომობილო ძრავა (1886), პირველი და მეორე მსოფლიო ომების წყალქვეშა ნავები და ქვანახშირის შახტი რურის აუზიდან. ნებადართულია მრავალი ექსპონატის ჩართვა და შეხება!

მუზეუმი ღიაა ყოველდღე  9:00 საათიდან 18:00 საათამდე, ბილეთის საფასურია €11.

ბავარიის მეფეთა რეზიდენციაში გაისეირნეთ

მიუნხენის რეზიდენცია ქვეყნის უმსხვილესი ქალაქის საზღვრებში მდებარე სასახლე და ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ხელოვნების მუზეუმია ევროპაში. იგი 130 ოთახს მოიცავს, რომელთაგან ყველაზე პოპულარულია ძველი სასახლის კაპელა, ფაიფურის ოთახი ექსპონატებით ევროპიდან და აღმოსავლეთ აზიიდან, მინიატურების კოლექცია, ვერცხლის საკანი, ლუი I- ის საცხოვრებელი ოთახები. საგანძურში დაცულია იმპერატორი კარლის ლოცვის წიგნი (860 წ.), იმპერატრიცა კუნიგუნდას გვირგვინი, ჰაინრიხ II-ს გვირგვინი (1270 წ.), იმპერატრიცა მარია ლუიზა ავსტრიელის სერვიზი, დედოფალი ტერეზას სამკაული და სხვა საინტერესო ექსპონატები.

წაიხემსეთ და დალიეთ

ბავარია სამოთხეა ხორბლის ლუდის თაყვანისმცემლებისთვის (Weissbier), აქ მის ათეულობით სახეობას აწარმოებენ. გირჩევთ  Weisses Bräuhaus ლუდის რესტორანს ეწვიოთ (Tal 7), რომლის მენიუშიც ვაისის 10 სახეობაზე მეტია წარმოდგენილი.

მუქი ლუდის მოყვარულებს  Andechser Dunkel მოეწონებათ Andechs მონასტრის ლუდსახარშისგან, რომელსაც, მაგალითად,  Andechser am Dom რესტორანში მოგართმევენ (Weinstraße 7A).

მათ, ვისაც ლუდის გემო არ მოსწონს, შეუძლიათ რადლერი დააგემოვნონ – ლუდისა და  ლიმონათის ნარევი. ტკბილი მსუბუქი სასმელი, რომელიც პრაქტიკულად არ ათრობს, განსაკუთრებით გოგონებს მოსწონთ.

მიუნხენისა და ბავარიის ბარების პოპულარული ფორმატია „ლუდის ბაღი“ (Biergarten). გრძელი მაგიდები და ხის სკამები (ზაფხულში – ღია ცის ქვეშ, ზამთარში – შენობაში), ასობით ადამიანის ჟრიამული, მიმტანები უზარმაზარი კათხებით  (0,5 აქ „ქალბატონების“ დოზად ითვლება, ადგილობრივი მკვიდრების უმრავლესობა თავიდანვე ლიტრს უკვეთავს ხოლმე), გერმანელები ტრადიციულ ტანისამოსში – მათთვის, ვისაც ქაფიან სასმელთან ერთად ბავარიული კოლორიტის შეგრძნება სურს… თამამად შეგიძლიათ ბავშვები თან წაიყვანოთ: ამ ტიპის დაწესებულებებში არის ბავშვის სკამები, საფენების გამოსაცვლელი მაგიდები და სასაჩუქრე ნაკრებიც კი პატარა სტუმრებისთვის.

მიუნხენის ყველაზე ცნობილი ლუდის რესტორანია – Hofbräuhaus (Platzl 9). ზოგიერთი წყარო გვაცნობებს, რომ აქ ჰიტლერს უყვარდა სტუმრობა, ზოგიც კი  უარყოფს ამას, მაგრამ ეს არ არის მნიშვნელოვანი. ადამიანები აქ ატმოსფეროსთვის მოდიან: ბავარიული მელოდიების მოსასმენად, ქაფიანი სასმელის დასაგემოვნებლად და ადგილობრივ მაცხოვრებლებსა და ტურისტებს შორის ახალი ნაცნობების შესაძენად.

კიდევ რამდენიმე საინტერესო ადგილს გთავაზობთ: Augustiner-Keller (Arnulfstr. 52), Löwenbräukeller (Nymphenburger Str. 2), Der Pschorr (Viktualienmarkt 15) და Ratskeller ახალი რატუშის სარდაფში (Marienplatz 8).

გირჩევთ დააგემოვნოთ:

  • მიუნხენური თეთრი სოსისი (Münchener Würsthen);
  • ხორცის პური (Bayerischer Leberkäse);
  • ღვიძლის გუფთა (Leberknödel);
  • ყველის საუზმეული (Obazda), რომელსაც პურთან ან Bretzel კრენდელთან მიირთმევენ;
  • ღორის კანჭი (Schweinehaxe);
  • შემწვარი ღორის ხორცი (Schweinebraten);
  • ცომის გუფთა (Semmelknödel).

მიუნხენში თანხის დაზოგვის 3 გზა

გერმანიის ერთ-ერთ ყველაზე ძვირადღირებულ ქალაქში დასვენების დროს (ზოგიერთი მონაცემების მიხედვით, მიუნხენმა პირველობა ფრაიბურგს დაუთმო), ბუნებრივია, რომ თანხის დაზოგვა გსურთ. ამისათვის 3 გზას  გთავაზობთ:

  1. Bayern ticket (ბავარიული ბილეთი) შეიძინეთ. ამ ბილეთის მეშვეობით 1-5 ადამიანს მიუნხენის საზოგადოებრივი ტრანსპორტით და გარკვეული ტიპის რეგიონალური მატარებლებით შეუზღუდავი გადაადგილება შეუძლია (მათ შორის, ზალცბურგში მოგზაურობა). ბილეთის ღირებულება ადამიანების რაოდენობაზეა დამოკიდებული: ერთი მგზავრისთვის – €25, ხუთისთვის – €49. ამ ბილეთით 14 წლამდე ასაკის  ბავშვებისთვის მგზავრობა უფასოა. სამუშაო დღეებში იგი 9:00 საათიდან მომდევნო დღის 03:00 საათამდე მოქმედებს, ხოლო  შაბათ-კვირას და სადღესასწაულო დღეებში  – 00:00 საათიდან მომდევნო დღის 03:00 საათამდე. შედარებისთვის, მიუნხენში მხოლოდ 1 ზონაში მოგზაურობის ერთჯერადი ბილეთის საფასურია €2.8, ხოლო მიუნხენიდან ზალცბურგში მატარებლით მგზავრობა – 20 ევროდან ღირს. სარგებელი აშკარაა. ბილეთის გარეშე მგზავრობა ცუდი იდეაა. შეიძლება გაგიმართლოთ, მაგრამ კონტროლიორთან შეხვედრის ალბათობა საკმაოდ მაღალია.  უბილეთო მგზავრისთვის ეს შეხვედრა დაახლოებით 40 ევროს დაკარგვით დასრულდება.
  2. კულტურული პროგრამა კვირა დღეს დაგეგმეთ. ამ დღეს მიუნხენის მრავალ მუზეუმში შესვლა (მაგალითად, სამივე პინაკოთეკასა და ბავარიის ეროვნულ მუზეუმში) მხოლოდ 1 ევრო ღირს სტანდარტული 7-10 ევროს ნაცვლად.
  3. ქალაქში უფასო ექსკურსიაზე გაემგზავრეთ. ტურებს მიუნხენის ენთუზიასტები აწყობენ, გასეირნების შემდეგ გიდისთვის მადლობის გადახდა ნებისმიერი თანხით შეგიძლიათ. ექსკურსიის დაწყების ადგილია – მარიენპლაცის (Marienplatz) მოედანი. შეგიძლიათ ჯგუფში ადგილი დაჯავშნოთ www.neweuropetours.eu.

თუ თქვენი ბიუჯეტი შეზღუდულია, გირჩევთ არ დაგეგმოთ მიუნხენში მოგზაურობა „ოქტობერფესტის“ პერიოდში. ამ დღეებში ფასები ერთი ორად  იზრდება და განთავსების ობიექტებში თავისუფალი ადგილის პოვნაც საკმაოდ პრობლემატურია (რაც იმას ნიშნავს, რომ სადილობა მოგიწევთ არა იქ სადაც გსურთ, არამედ იქ, სადაც თავისუფალ ადგილს იპოვით). კიდევ ერთი აშკარა რჩევაა – პროდუქტები ან მზა საკვები სუპერმარკეტში შეიძინეთ, რაც კვების ხარჯს საგრძნობლად შეამცირებს.

 

ყველაზე იაფი ავიაბილეთები Tbilisi-დან Munich-მდე 1 წლის განმავლობაში

გაფრენის თარიღი დაბრუნების თარიღი გაჩერება ავიაკომპანია ბილეთების მოძებნა

12.02.2019

23.02.2019

1 stop

ფასი 410

17.03.2019

22.03.2019

1 stop

ფასი 595

06.04.2019

16.04.2019

1 stop

ფასი 625

24.05.2019

27.05.2019

1 stop

ფასი 637

11.06.2019

12.06.2019

1 stop

ფასი 760

პირდაპირი ფრენები Tbilisi-დან Munich-მდე

გაფრენის თარიღი დაბრუნების თარიღი ავიაკომპანია ბილეთების მოძებნა

23.02.2019

28.02.2019

ფასი 1 020

03.03.2019

06.03.2019

ფასი 890

16.04.2019

19.04.2019

ფასი 981

პირდაპირი ფრენები Kutaisi-დან Memmingen-მდე

გაფრენის თარიღი დაბრუნების თარიღი ავიაკომპანია ბილეთების მოძებნა

19.02.2019

26.02.2019

ფასი 333

12.03.2019

19.03.2019

ფასი 209

 

 

Posted in ბლოგი, იდეები მოგზაურობისთვის and tagged , .